Nhiệt miệng ở lưỡi: Nguyên nhân, dấu hiệu và cách điều trị

Nhiệt miệng ở lưỡi là bệnh lý răng miệng phổ biến , đa phần là lành tính . Vậy nguyên nhân gây ra tình trạng nhiệt miệng là gì , cách điều trị như thế nào ? . Cùng Nha khoa Singae tìm hiểu trong bài viết dưới đây nhé !

Nhiệt miệng ở lưỡi là gì?

Nhiệt lưỡi, còn được gọi là nhiệt miệng, là một tình trạng phổ biến gây ra các vết loét đau đớn trên niêm mạc miệng. Các vết loét này thường có hình tròn, lành tính, không lây nhiễm và có thể xuất hiện đơn lẻ hoặc thành từng đám. Hầu hết các đợt nhiệt lưỡi kéo dài từ 7 đến 10 ngày.

Nguyên nhân gây nhiệt lưỡi là do rối loạn chức năng miễn dịch, cụ thể là sự hoạt động quá mức của tế bào T và sự phá hủy biểu mô niêm mạc do bạch cầu trung tính và tế bào mast. Quá trình viêm này tạo ra một lớp màng giả chứa dịch tiết, vi khuẩn, tế bào viêm và tế bào niêm mạc chết.

Nhiệt lưỡi thường xuất hiện trên các bề mặt niêm mạc không sừng hóa như môi, miệng, khẩu cái mềm, sàn miệng, lưỡi, amidan và nướu. Điều này khác với các vết loét do virus Herpes simplex (HSV) gây ra, thường liên quan đến các bề mặt niêm mạc bị sừng hóa như lợi, mặt lưng của lưỡi, môi và khẩu cái cứng.

Nhiệt miệng ở lưỡi do nguyên nhân nào gây ra ?

Nhiều yếu tố có thể dẫn đến nhiệt lưỡi, bao gồm:

• Chấn thương lưỡi: Cắn phải lưỡi hoặc các tổn thương khác có thể gây loét và nhiễm trùng trong môi trường ẩm ướt của miệng.
• Vệ sinh răng miệng kém: Vi khuẩn có hại tích tụ trong miệng do vệ sinh không đúng cách có thể gây nhiễm trùng và loét lưỡi.
• Thiếu hụt dinh dưỡng: Thiếu sắt và vitamin B12 có thể làm tình trạng nhiệt lưỡi trở nên nghiêm trọng hơn.
• Chế độ ăn uống không lành mạnh: Thức ăn cay nóng, nhiều dầu mỡ gây áp lực lên gan và tổn thương niêm mạc lưỡi.
• Suy giảm chức năng gan: Gan không thể loại bỏ độc tố hiệu quả, dẫn đến tích tụ độc tố gây loét lưỡi, môi và các vị trí khác trong miệng.

Dấu hiệu nhiệt miệng ở lưỡi

Nhiệt lưỡi thường khởi phát với cảm giác nóng rát khó chịu một đến hai ngày trước khi vết loét xuất hiện.

Các triệu chứng điển hình bao gồm:

• Một hoặc nhiều vết loét đau trên lưỡi: Đây là những tổn thương hoại tử trung tâm, xung quanh có dịch tiết màu xám dạng sợi, viền ngoài là một quầng ban đỏ.
• Cảm giác bỏng rát hoặc ngứa ran.

Lưu ý: Nhiệt lưỡi thường không đi kèm sốt, phát ban, nhức đầu hoặc nổi hạch. Nếu có các triệu chứng này, cần xem xét các nguyên nhân khác như:

• Viêm da tiếp xúc
• Ung thư lưỡi
• Nhiễm Herpes simplex
• Tổn thương do thuốc
• Lupus ban đỏ hệ thống
• Bệnh lichen phẳng

Khi bị nhiệt miệng ở lưỡi phải làm sao?

Thông thường, nhiệt lưỡi nhẹ sẽ tự khỏi sau 7-14 ngày mà không để lại sẹo. Điều trị chủ yếu tập trung vào giảm đau và ngăn ngừa tái phát. Dưới đây là một số cách chữa nhiệt lưỡi nhanh chóng và hiệu quả:

• Súc miệng: Sử dụng nước muối sinh lý hoặc dung dịch súc miệng chứa Hydrogen peroxide, Chlorhexidine hoặc Dexamethasone.
• Thuốc gây tê tại chỗ: Benzocain có thể giúp giảm đau tạm thời.
• Thuốc kháng viêm tại chỗ: Fluocinonide, Beclomethasone hoặc Hydrocortisone hemisuccinate có thể giảm viêm và thúc đẩy quá trình lành vết loét.
• Thuốc giảm đau: Sử dụng thuốc kháng viêm không steroid hoặc Acetaminophen khi cần thiết.
• Thuốc kháng sinh: Có thể dùng tại chỗ hoặc toàn thân để điều trị nhiễm trùng (nếu có).
• Bổ sung vitamin và khoáng chất: Nếu nhiệt lưỡi do thiếu hụt dinh dưỡng.
• Cắt đốt vết loét: Trong trường hợp nặng, bác sĩ có thể đề nghị thủ thuật này để giảm đau và thúc đẩy lành vết thương.
• Chườm lạnh: Sử dụng túi đá hoặc đá viên để giảm đau và sưng.

Lưu ý : Tuyệt đối không tự ý sử dụng thuốc nếu không có sự cho phép của bác sĩ

Cách trị nhiệt miệng ở lưỡi đơn giản và hiệu quả tại nhà

Nhiệt lưỡi gây đau rát, tuy thường tự khỏi sau vài ngày nhưng nếu kéo dài và khó chịu, bạn có thể áp dụng các mẹo sau:

Dùng mật ong tươi

Mật ong có tính kháng viêm, kháng khuẩn, giúp giảm sưng đau và làm dịu vết loét.

Cách dùng:

• Bôi trực tiếp mật ong lên vết loét 4 lần/ngày hoặc hơn.
• Pha mật ong với trà ấm để uống hàng ngày.
• Kết hợp mật ong với bột nghệ đắp lên vết loét 2-3 lần/ngày.

Súc miệng nước muối loãng

• Nước muối có tính sát khuẩn, giúp giảm đau và làm khô vết loét nhanh chóng.
• Cách pha: Hòa 5g muối với 230ml nước ấm.
• Súc miệng tối đa 30 giây rồi nhổ ra, 2-3 lần/ngày.

Ăn sữa chua

Sữa chua chứa lợi khuẩn lactobacillus có lợi cho hệ tiêu hóa, giúp giảm viêm và tiêu diệt vi khuẩn gây nhiệt lưỡi.

Đắp bã trà

• Tanin acid trong bã trà có tác dụng giảm viêm và sưng đau hiệu quả.
• Giữ lại túi lọc trà đã qua sử dụng và đắp lên vết loét.

Thực phẩm nên tránh khi bị nhiệt miệng ở lưỡi

Thực phẩm cần tránh khi bị nhiệt ở lưỡi để tránh làm vết loét trở nên nghiêm trọng hơn:

• Trái cây có tính axit cao: Các loại quả thuộc họ cam quýt như cam, chanh, bưởi,… có chứa nhiều axit và vị chua, có thể làm trầm trọng thêm tình trạng loét lưỡi.
• Cà phê: Axit salicylic trong cà phê có thể gây kích ứng các mô nhạy cảm trong miệng, đặc biệt là vùng lưỡi bị loét. Hạn chế cà phê nếu bạn thường xuyên bị nhiệt miệng hoặc nhiệt lưỡi.
• Thức ăn cay nóng: Thực phẩm cay chứa các thành phần dễ gây kích ứng, kết hợp với nhiệt độ cao sẽ làm vết loét nặng hơn, sưng đau và khó lành.

Biện pháp phòng ngừa nhiệt miệng ở lưỡi

Bạn có thể thực hiện các biện pháp sau để phòng ngừa nhiệt lưỡi tại nhà:

• Vệ sinh răng miệng tốt: Đánh răng, dùng chỉ nha khoa và súc miệng thường xuyên.
• Nghỉ ngơi điều độ, giảm căng thẳng: Thử các kỹ thuật thư giãn như thiền định.
• Tránh chấn thương lưỡi: Cẩn thận khi ăn uống và đánh răng.
• Tránh các sản phẩm gây dị ứng: Nếu bạn biết mình dị ứng với thành phần nào trong sản phẩm vệ sinh răng miệng, hãy tránh sử dụng chúng.
• Tránh thực phẩm gây dị ứng: Nếu bạn biết mình dị ứng với loại thực phẩm nào, hãy tránh xa chúng.
• Bổ sung vitamin và khoáng chất: Nếu bạn thiếu sắt, kẽm hoặc vitamin B1, B2, B6, B12 hoặc C, hãy cân nhắc sử dụng thực phẩm chức năng bổ sung.
• Chế độ ăn không gluten: Nếu bạn được chẩn đoán mắc bệnh Celiac, hãy tuân thủ chế độ ăn không gluten.

Khi nào cần gặp bác sĩ:

Hãy đến gặp bác sĩ ngay nếu bạn gặp các trường hợp sau:

• Vết loét lan rộng.
• Vết loét lớn bất thường.
• Nhiệt lưỡi kéo dài hơn 2 tuần.
• Vết loét gây khó khăn khi ăn uống hoặc sinh hoạt hàng ngày.
• Sốt cao.

Bài viết trên đây Nha khoa Singae đã tổng hợp những điều bạn nên biết khi bị nhiệt miệng ở lưỡi . Hi vọng bài viết hữu ích với bạn !